Sunday, October 22, 2017

ဗကပ မွဖြင့္လွစ္ေသာ KIA သင္တန္းေက်ာင္းမ်ား


ေမာင္ေမာင္စိုး, မိုးမခ
BurmaDemocracy, 27 September 2017
● CPB မွဖြင့္လွစ္ေသာ KIA သင္တန္းေက်ာင္းမ်ား
၁၉၇၆ KIA ႏွင့္ CPB သေဘာတူညီခ်က္အရ ၁၉၇၇ တြင္ CPB အေျခခံေဒသမ်ားအတြင္း KIA တို႔အတြက္ဖြင့္လွစ္ေသာ နိုင္ငံေရးစစ္ေရးသင္တန္းေက်ာင္း ၂ ခုေပၚေပါက္လာခ့ဲသည္။ ပထမေက်ာင္းအား သုံးဆင့္ေကဒါသင္တန္းေက်ာင္းဟုေခၚသည္။ မုန္လုံေခၚေဟမုန္လုံရြာတြင္ ဖြင့္လွစ္သည္။ မုန္လုံရြာသည္ ၾကဴကုတ္ပန္ဆိုင္းႏွင့္မုန္းကိုးၾကားတြင္ရွိသည္။ မုန္လုံ ေတာင္ေခၚ လြယ္ဂ်ံဳဘြမ္၏ေျမာက္ဖက္ တရုတ္ျပည္ဖက္ကို မ်က္ႏွာမူထားသည့္ ဆင္ေျခေလ်ာတြင္ရွိသည္။ CPB အေရွ႕ ေျမာက္စစ္ေဒသ ကြတ္ခိုင္ခရိုင္အတြင္း၌ ရွိသည္။ အဆိုပါမုန္လုံေတာင္သည္ အျမင့္ေပ ၇၀၀၀ ေက်ာ္ရွိျပီး ရွမ္းျပည္ေျမာက္ ပိုင္းတြင္ အျမင့္ဆုံးဟု ဆိုသည္။ မုန္လုံရြာသည္လည္း ျမန္မာျပည္ ျပည္တြင္းစစ္တြင္ ေဖ်ာက္ဖ်က္မရသည့္ အျဖစ္အပ်က္ မ်ားၾကံဳခ့ဲရသည့္ရြာဟု ဆိုရမည္။
ထိုေက်ာင္္းအား သုံးဆင့္ေကဒါသင္တန္း ေက်ာင္းဟုေခၚျခင္းမွာ ထိုေက်ာင္းတြင္တက္ေရာက္ရန္ သတ္မွတ္ထားသည့္ KIA အရာရွိအဆင့္အတန္းကို ေဖၚျပျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုေက်ာင္းတြင္တက္ေရာက္မည့္သူမ်ားမွာ KIA တပ္ဖက္မွဆိုလ်င္ တပ္ရင္း မွဴး တပ္မဟာမွဴးႏွင့္ ဗဟိုအဆင့္အားသတ္မွတ္ထားျပီး အရပ္ဖက္ပါတီ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဆိုလ်င္ ခရိုင္ တိုင္း ဗဟိုအဆင့္ဟူ၍ အထက္အဆင့္ ၃ ဆင့္တက္ေရာက္ရန္ တက္ေရာက္ရန္သတ္မွတ္ထား၍ျဖစ္သည္။
အဆိုပါ သုံးဆင့္ေကဒါသင္တန္းေက်ာင္း ေက်ာင္းအုပ္အျဖစ္ႏွင့္ KIA အားသင္တန္းပို႔ခ်ရန္ CPB ဗဟိုေကာ္မတီျဖစ္သူ ဗိုလ္သန္းေရႊ မွတာဝန္ယူပါသည္။ ဗိုလ္သန္းေရြသည္ ဂ်ပန္ေခတ္ ဗိုလ္သင္တန္းေက်ာင္းတြင္ သင္တန္းဆရာအျဖစ္ တာဝန္ ယူဘူးသက့ဲ့သုိ႔ CPB အေရွ႕ေျမာက္ စစ္ေဒသ နိုင္ငံေရးမွဴးအျဖစ္ တာဝန္ယူခ့ဲသူျဖစ္သည္။ အေရွ႕ေျမာက္စစ္ေဒသတြင္ ဗိုလ္ေနာ္ဆိုင္းက သူႏွင့္တြဲ၍ တပ္မွဴးႀကီးအျဖစ္ တာဝန္ယူခ့ဲသည္။ ဂ်ပန္ေခတ္မွစ၍ နိုင္ငံေရး စစ္ေရးအေတြ႕အၾကံဳ ျပည့္ဝ သူဟုဆိုနိုင္ျပီး အရည္အခ်င္းရွိသူျဖစ္သည္။
အဆိုပါ KIA အတြက္ဖြင့္လွစ္ေသာ သုံးဆင့္ေကဒါသင္တန္းေက်ာင္းအား ၁၉၇၇ ဇႏၷဝါရီတြင္ စတင္ဖြင့္လွစ္သည္။ အဆိုပါ သင္တန္းေက်ာင္း ပထမပတ္ တြင္ ထိုစဥ္ KIO အတြင္းေရးမွဴး လေယာ္ေဇာင္းဟရာ (လက္ရွိ KIO ဥကၠဌ) ဦးစီးျပီး ၁၅ ေယာက္တက္ေရာက္သည္။ တိုင္းမွဴးအဆင့္မွ ဆင္ဝါးေနာ္ တပ္ရင္းမွဴးအဆင့္ ဗိုလ္ႀကီး လခန္ပန္းေအာင္ (ကြယ္လြန္) ဗိုလ္ႀကီး အင္ဘန္္လ (ယခု ဒုဥကၠဌ) တို႔ ပါဝင္သည္။
သုံးဆင့္ေကဒါသင္တန္းေက်ာင္းကာလကို ၆ လသတ္မွတ္ထားသည္။ ၅ လကို မုန္လုံ၌ သင္တန္းပို႔ခ် အျပန္အလွန္ေဆြး ေႏြးျခင္းမ်ားျပဳလုပ္ျပီး တရုတ္ျပည္တြင္း လွည့္လည္ေလ့လာၾကည့္႐ႈေရးအစီအစဥ္ တစ္လပါဝင္ပါသည္။ နိုင္ငံေရးသေဘာတရားမ်ား ပို႔ခ်ခ်က္မ်ားမွာ တကယ္တမ္းဆိုလွ်င္ KIA တို႔ႏွင့္ သဟဇာတ မျဖစ္လွေခ်။ သုိ႔ေသာ္ သင္တန္းပို႔ခ်သူ ဗိုလ္ သန္းေရႊ၏ စိတ္ရွည္လက္ရွည္ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးမႈမ်ားေၾကာင့္ စိတ္ပါဝင္စားမႈ အတန္သင့္ရခ့ဲသည္။ အျပန္အလွန္ေဆြးေႏြး ျငင္းခုံမႈမ်ားႏွင့္ စည္ကားသည္ဟု ဆိုနိုင္သည္။
KIA အရာရွိမ်ားသည္ စစ္ေသနဂၤၤဗ်ဴဟာႏွင့္ နည္းပရိယာယ္ျပႆနာမ်ား CPB ၏တိုက္ပြဲ အေတြ႕အၾကံဳမ်ားစသည့္ စစ္ေရး ဖက္ဆိုင္ရာတြင္ ပို၍စိတ္ဝင္စားခ့ဲသည္ဟုဆိုရမည္။ သေဘာတရားေရးသင္တန္းမ်ားအျပီးတြင္ လက္ေတြ႕တိုက္ပြဲတခု တိုက္ျပသည့္ အစီအစဥ္တခုပါ ထည့္သြင္းခ့ဲေသးသည္။ တိုက္ပြဲမွာ ေရႊက်င္ဝမ္ေခၚ စီစီဝမ္တာပန္ ေတာင္ေၾကာေပၚမွ အစိုးရ တပ္စခန္းတခုအားတိုက္ခိုက္၍ စခန္းသိမ္းတိုက္ပြဲတခုတိုက္ျပျခင္းျဖစ္သည္။ KIA အရာရွိမ်ားအား စစ္ကြပ္ကဲေရးဌာနရွိ စစ္ေျမျပင္သုိ႔ေခၚသြားျပီး တပ္ျဖန္႔ခြဲမႈ လက္နက္ႀကီး ေနရာခ်မႈ လက္နက္ႀကီးႏွင့္ ေျခလ်င္ေပါင္းစပ္မႈမ်ားကကို လက္ေတြ႕ စစ္ေျမျပင္တြင္ အေတြ႕အၾကံဳ ရေစခ့ဲသည္။ ၁၉၇၇ ေမလတြင္ ျဖစ္သည္။
ထိုတိုက္ပြဲသည္ KIA အရာရွိမ်ားအား အေတြ႕ အၾကံဳ တခုရေစခ့ဲေသာ္လည္း ေအာင္ပြဲေတာ့မရခ့ဲေပ။ ထိုစခန္းသိမ္းတိုက္ပြဲတြင္ တက္ထိုးသည့္ CPB ကြတ္ခိုင္ခရိုင္တပ္မွ တပ္ခြဲနိုင္ငံေရးမွဴး အင္ခြန္ေနာ္က်ဆုံးသည္။ တပ္ခြဲမွဴး မုန္ဆာလတို႔ ျပန္လည္ ဆုတ္ခြာရသည္။ CPB ၏ လက္နက္ႀကီးတပ္ဖြဲ႕ တန္ျပန္ျပန္လည္အပစ္ခံရသည္။ KIA တို႔ေတာ့ ေကာင္းစြာအေတြ႕ အၾကံဳရ သြားသည္ဟု ဆိုရမည္။
ထိုတိုက္ပြဲတြင္ ပါဝင္ခ့ဲ့သည့္ တပ္ခြဲမွဴးမုန္ဆာလမွာ ၁၉၉၅ ခန္႔တြင္ ကိုးကန္႔အဖြဲ႕မွခြဲထြက္ျပီး MDA မုန္းကိုးကာကြယ္ေရးတပ္ ဖြဲ႕ကာ မုန္းကိုး မုန္းယားေဒသမ်ားတြင္ တစင္ေထာင္ရပ္တည္ခ့ဲ သူျဖစ္သည္။ ၂၀၀၀ ခန္႔တြင္ အစိုးရက ဖမ္းဆီး၍ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခံရကာ ေမာင္းေတာေထာင္တြင္း၌ပင္ ကြယ္လြန္သြားခ့ဲသည္။
သုံးဆင့္ေကဒါသင္တန္းေက်ာင္း ဒုတိယပတ္အား ၁၉၇၇ ၾသဂုတ္လတြင္ ျပန္လည္ဖြင့္လွစ္သည္။ လမုန္တူးဂ်ိဳင္ဦးစီး ၃၈ ဦးခန္႔တက္ေရာက္သည္။ ၎ဒုတိယပတ္၌ လမုန္တူးဂ်ိဳင္ (ေနာင္KIO ဥကၠဌ တာဝန္ယူျပီးကြယ္လြန္) ႏွင့္ အတူလားမား လရိန္ (ကြယ္လြန္) ေဒါက္တာလဂ်ာ (KIO အတြင္းေရးမွဴးတာဝန္ယူခ့ဲသူ) ဦးေဇာ္ဆိုင္း (KIC) တို႔ႏွင့္ မရန္ဘရန္ဆိုင္း၏ဇနီး လေယာ္ေဇာင္းဟရာ၏ဇနီးတို႔လည္း ပါဝင္သည္။ သင္တန္းေက်ာင္းအုပ္အျဖစ္ CPB မွ ဗိုလ္သန္းေရႊပင္ဆက္လက္ တာဝန္ ယူသည္။
သုံးဆင္ေကဒါသင္တန္းေက်ာင္း တတိယပတ္ကား အနဲငယ္အေျပာင္းအလဲရွိသည္။ CPB တုိ႔ ဗဟိုဌာနခ်ဳပ္ ေျပာင္းေရႊ႕ျခင္း တစ္ႏွစ္နီးပါးၾကာေသာ CPB ဗဟိုေကာ္မတီအစည္းအေဝးက်င္းပေနျခင္း သင္တန္းေက်ာင္း ေက်ာင္းအုပ္အျဖစ္တာဝန္ယူသူ ဗိုလ္သန္းေရႊ ပါတီတြင္းအေရးယူခံရျပီး တာဝန္မွခ်ထား ခံရျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။
ထို႔ေၾကာင့္ သုံးဆင့္ေကဒါ သင္တန္းေက်ာင္းကို၁၉၈၀ ခန္႔တြင္ မန္႐ႈိး (မန္ဟီး႐ိုး) ေဒသ ေကာက္ကြတ္ေက်ာင္းတြင္ျပန္လည္ ဖြင့္လွစ္သည္။KIA မွ သင္တန္းသား အရာရွိ ၅၀ ခန္႔တက္ ေရာက္သည္။ ဗိုလ္မွဴးခြန္ခ်ိဳ (ေနာင္ KIC ကုန္သြယ္ေရး) ဗိုလ္မွဴး ေဇာ္ဆန္း တုိ႔ပါဝင္သည္။ တတိယပတ္ သင္တန္းအား CPB မွ အရန္ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ ရဲေဘာ္ေမာင္ေမာင္စိန္မွ ေက်ာင္းအုပ္ အျဖစ္ တာဝန္ယူသည္။ ေနာက္ဆုံးအပတ္စဥ္သည္ ယခင္သင္တန္းႏွစ္ပတ္ေလာက္ေတာ့ အဆင္မေျပခ့ဲေပ။ CPB သင္တန္း ပို႔ခ်ခ်က္မွာလည္း ေျပာင္းသြားျပီး CPB ၁၉၇၉ ဗဟိုေကာ္မတီမွခ်မွတ္သည့္လမ္းစဥ္မ်ားကို ေဆြးေႏြးရာ KIA တုိ႔ စိတ္ဝင္စား မႈမရေပ။ ထို႔ျပင္ သင္တန္းေက်ာင္းအုပ္အျဖစ္တာဝန္ယူသူ ရဲေဘာ္ေမာင္ေမာင္စိန္မွာ စစ္ေရးဘက္တြင္ အားသန္သူမဟုတ္။ ထို႔ျပင္ အေရွ႕ေျမာက္တိုက္ပြဲႀကီးငယ္မ်ားတြင္ပါဝင္ခ့ဲသူမဟုတ္၍ ဗိုလ္သန္းေရႊက့ဲသုိ႔ စစ္ေရးအျမင္ႏွင့္ အေရွ႕ေျမာက္ တိုက္ ပြဲၾကီးမ်ားကို ဆက္စပ္ရွင္းျပသူေလာက္ KIA မ်ား စိတ္မဝင္စားခ့ဲၾကေပ။
တတိယပတ္လည္းျဖစ္ ေနာက္ဆုံးပတ္လည္းျဖစ္ေသာ သင္တန္းေက်ာင္း၏သင္တန္းကာလမွာလည္း ၄ လခန့္သာၾကာျမင့္ ခ့ဲသည္။ ထုိ႔ျပင္ တရုတ္ျပည္၌ တိန္႔ေရွာက္ဖင္တက္လာျပီး ေပၚလစီ အေျပာင္းအလဲကာလျဖစ္ရာ တရုတ္ျပည္ေလ့လာေရး အစီအစဥ္မွာလည္း သိပ္ၾကာျမင့္ျခင္းမရွိေတာ့ေပ။
● ေကာက္ကြတ္သင္တန္းေက်ာင္း
မုန္လုံသုံးဆင့္ေကဒါသင္တန္းေက်ာင္းႏွင့္အတူ ဖြင့္လွစ္ေသာသင္တန္းေက်ာင္းမွာ အလြယ္တကူ ေကာက္ကြတ္သင္တန္း ေက်ာင္းဟုေခၚဟုေခၚသည္။ ထိုသင္တန္းေက်ာင္း တပ္ရင္းအလိုက္ဖြဲ႕စည္းထားေသာ KIA တပ္ရင္းအား သင္တန္းေပး ရန္ျဖစ္သည္။ အဆိုပါသင္တန္းတက္မည့္တပ္ရင္းအား တပ္ရင္းမွဴး တပ္ခြဲမွဴး တပ္စုမွဴး တပ္စိတ္မွဴး တပ္သားအစရွိသည့္ တပ္ရင္းဖြဲ႕စည္းပုံျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားသည့္ အဆင့္အားလုံးပါသည့္ သင္တန္းျဖစ္သည္။ နိုင္ငံေရးသင္တန္းအျပင္ အေျခခံစစ္ ပညာသင္တန္းပါ ပါဝင္သည္။
အဆိုပါသင္တန္းအား CPB ၏ အေရွ႕ေျမာက္စစ္ေဒသ နမ့္ခမ္းခရိုင္တြင္ ဖြင့္လွစ္သည္။ ထိုစဥ္ CPB နမ့္ခမ္းခရိုင္တြင္ နမ့္ခမ္း မူစယ္ကားလမ္းႏွင့္အျပိဳင္ ေရႊလီျမစ္တဖက္ကမ္းရွိ ရွမ္းရြာ ၂၀ ခန္႔ပါဝင္ေသာ မန္႐ႈိး (မန္ဟီးရိုး) ေဒသ (ယခု မန္ဟီးရိုးၿမိဳ႕ နယ္ခြဲ) ႏွင့္ နမ့္ခမ္းအနီး မုန္းဝီးေဒသျဖစ္သည္။ မုန္ဝီးေဒသကေတာ့ ေျပာက္က်ားေဒသျဖစ္ျပီး မန္႐ႈိးေဒသကေတာ့ အေျခခံ ေဒသျဖစ္သည္။ သင္တန္းေက်ာင္းကို မန္႐ႈိးႏွင့္ ၃ မိုင္ခန္႔အကြာရွိ ေကာက္ကြတ္ရြာအနီး၌ ဖြင့္လွစ္သည္။ မန္ရွဳိးေဒသေတာင္ ဖက္စြန္း ကြန္ဟိုင္းေက်းရြာမွျဖတ္ထြက္လွ်င္ (တရုတ္ျပည္ လုံးေတာင္ရြာအနီး) နမ့္ခမ္းတဖက္ကမ္း မန္ဝိန္းကြင္းမွတဆင့္ လဂတ္ေတာ္ကိုက္ထိပ္လမ္းမွ ကခ်င္ျပည္နယ္ထဲသုိ႔ေရာက္သြားျပီျဖစ္သည္။ ယခုေတာ့ သစ္ေမွာင္ခိုမ်ား တြင္တြင္က်ယ္ က်ယ္သုံးေနေသာလမ္းျဖစ္သည္။
ဤေနရာကိုစီစဥ္ရျခင္းမွာ သင္တန္းေက်ာင္းသုိ႔ကခ်င္ျပည္နယ္မွ KIA တပ္မ်ားကို ေစလႊတ္မည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ရွမ္းေျမာက္ရွိ KIA တပ္မဟာ ၄ မွာ CPB တပ္မ်ားႏွင့္ ၈ ႏွစ္ခန္႔ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡျဖစ္ပြါးခ့ဲရာ ထိုေဒသမွတပ္မ်ား ကိုမေစလႊတ္ဘဲ CPB နွင့္ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡျဖစ္ပြါးျခင္းမရွိသည့္ ကခ်င္ျပည္နယ္မွတပ္မ်ားကိုေစလႊတ္ရန္စီစဥ္၍ ျဖစ္ သည္။ KIO ဥကၠဌ မရန္ဘရန္ဆိုင္းသည္ CPB ႏွင့္ ဆက္ဆံေရးျပႆနာကို အထူးဂရုစိုက္ကိုင္တြယ္ခ့ဲသည္ဟု ဆိုရမည္။
အဆိုပါေကာက္ကြတ္သင္တန္းေက်ာင္းအား CPB အရန္ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ ရဲေဘာ္စိုင္းေအာင္ဝင္း (ကြယ္လြန္) ကတာဝန္ယူ သည္။ ရဲေဘာ္စိုင္းေအာင္ဝင္းသည္ ၁၉၆၂ ဇူလိုင္ ၇ ရက္အေရးအခင္းကာလက ရန္ကုန္တကၠသုိလ္ေက်ာင္းသားျဖစ္ျပီး ဗိုလ္ခင္ညြန္႔ႏွင့္အတူ မႏၲေလးေဆာင္တြင္ အတူေနခ့ဲသူျဖစ္သည္ဟုဆိုသည္။ ၇ ရက္ ဇူလိုင္အေရးအခင္းအျပီး ပဲခူးရိုးမ CPB ဗဟိုသုိ႔ေရာက္ျပီး သခင္သန္းထြန္းမွ စဝ္ေရႊသုိက္၏ဇနီးျဖစ္သူ မဟာေဒဝိီထံသုိ႔ဆက္သားအျဖစ္ ေစလႊတ္ခ့ဲသည့္ ရွမ္း ရဲေဘာ္ျဖစ္သည္။
ေကာက္ကြတ္ေက်ာင္းသည္ မုန္လုံေက်ာင္းႏွင့္မတူ။ မုန္လုံတြင္ လူနည္းသျဖင့္ သင္တန္းနည္းျပအျဖစ္ ဗိုလ္သန္းေရႊအျပင္ လက္ေထာက္တစ္ဦးသာထားရွိသည္။ ထုိ႔ျပင္ ရိကၡာခ်က္ေရးျပဳတ္ေရးအတြက္လည္း လူနည္းသျဖင့္ ျပႆနာမၾကီး။ လူအ နည္းငယ္သာလိုသည္။ လုံျခံဳေရးအတြက္သာ ခြဲမွဴးဦးစီးတပ္စု ၂ စုထားရွိသည္။
ေကာက္ေကြ႕သင္တန္းေက်ာင္းတြင္ သင္တန္းသားမ်ားသျဖင့္ လက္ေထာက္သင္တန္းနည္းျပ ၂၀ ေက်ာ္ ၃၀ ခန္႔ထားရသည္။ ထုိ႔ျပင္ေဆးအဖြဲ႕လုံျခံဳေရးတပ္စုတစ္စု ရိကၡာအဖြဲ႕တုိ႔ထားရွိရသည္။ တပ္ရင္းတရင္းစာ လူ ၃၅၀ ခန္႔အား သင္တန္းအပတ္စဥ္ တခုစာ ေန႔ ေရာ ညပါ ခ်က္ျပဳတ္ေပးရန္လူ ၃၀ နီးပါးရွိ ရိကၡာအဖြဲ႕လိုအပ္ရာ CPB ၏ ေကာက္ကြတ္သင္တန္းေက်ာင္းတြင္ CPB မွအင္အား ၁၀၀ နီးပါးတာဝန္ယူခ့ဲရသည္။
ထိုစဥ္ CPB မွ သင္တန္းေက်ာင္း ၂ ခုစလုံးတြင္လာေရာက္တက္သည့္ သင္တန္းသားအားလုံးအတြက္ ယူနီေဖါင္းဝတ္စုံ အျပည့္အစုံ ၂ စုံစီေက်ာပိုးအိတ္ ေစာင္ ျခင္ေထာင္ မိုးကာမွအစ အျပည့္အစုံထုတ္ေပးသည္။ ေနထိုင္ရန္အေဆာင္မ်ား သင္ တန္းကာလအတြင္း စာေရးေသာက္ေရးရိကၡာ အျပည့္အစုံခ်က္ျပဳတ္ေကြၽးေမြးေရးမွအစ တာဝန္ယူသည္။ ထုိ႔ျပင္ သင္တန္းတက္စဥ္ကာလ နာမက်န္းျဖစ္မႈမ်ားအားလုံးအားလည္း တာဝန္ယူရပါသည္။
ေကာက္ကြတ္သင္တန္းေက်ာင္းအပတ္စဥ္တခုလ်င္ ၃ လၾကာျမင့္သည္။ ၁၉၇၇ ဇႏၷဝါရိီမွ မတ္လကုန္ထိ ပထမပတ္ ၁၉၇၇ ဇြန္လမွၾသဂုတ္လကုန္္ထိ ဒုတိယပတ္ ၁၉၇၈ တြင္ တတိယပတ္ ၁၉၇၉ တြင္ စတုတၳပတ္တုိ႔ ဖြင့္လွစ္ခ့ဲသည္။ ေရွ႕ဆုံးသုံး ပတ္တြင္ သင္တန္းသား ၃၅၀ ေက်ာ္စီတက္ခ့ဲျပီးေနာက္ဆုံးပတ္တြင္ သင္တန္းသား ၂၅၀ ေက်ာ္တက္ေရာက္ရာ သင္တန္း ၄ ပတ္အတြင္း KIA စစ္သည္၁၃၀၀ ေက်ာ္ သင္တန္းတက္ေရာက္ခ့ဲသည္။
အဆိုပါ ေကာက္ကြတ္သင္တန္းေက်ာင္း ပထမပတ္ႏွင္ဒုတိယပတ္ သင္တန္းတက္သည့္တပ္ရင္းအား ႏွစ္ပတ္ဆက္ ဦး ေဆာင္လာသည့္တပ္မွဴးမွာ ဗိုလ္မွဴးမရန္ဘရန္ေတာင္ျဖစ္သည္။ အမွန္ေတာ့ သူသည္ တပ္ရင္းမွဴးအဆင့္ KIA အရာရွိ မဟုတ္ေခ်။ KIA ဗဟ္ိုမွေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္သည္။ ထိုစဥ္ KIA တပ္အတြင္းတြင္၌ ခြဲမွဴးအဆင့္အား ဗို္လ္ တပ္ရင္းမွဴး အဆင့္အား ဗိုလ္ၾကီး တပ္မဟာမွဴးအဆင့္မွ ဗိုလ္မွဴးဟု သတ္မွတ္ထားေသးသည္။ ဗိုလ္မွဴးမရန္ဘရန္ေတာင္အား ဦးစီးေစ လႊတ္ျခင္းသည္ CPB ႏွင့္ဆက္ဆံေရးေျပျပစ္ေစလို၍ ျဖစ္သည္။ ယခုေတာ့ သူလည္းကြယ္လြန္ျပီ ဟုဆိုသည္။ အမွန္ တကယ္လည္း ဗိုလ္မွဴးမရန္ဘရန္ေတာင္သည္ အလြန္ဆက္ဆံဆရးေျပျပစ္သူျဖစ္သည္။ ေကာက္ကြတ္သင္တန္း ေက်ာင္း ဒုတိယပတ္တြင္ ဗိုလ္မွဴးဘရန္ေတာင္ႏွင့္အတူ တပ္ေရးဗိုလ္ၾကီးအျဖစ္လိုက္ပါလာသူမွာ ဗိုလ္ေဂ်ဆန္လီျဖစ္သည္။ သူက ထိုစဥ္ KIA ရင္း ၁ တြင္ တပ္ခြဲမွဴးျဖစ္သည္။ ေနာင္ KIA ဗဟိုတပ္မ်ား၏ဗ်ဴဟာမွဴးအျဖစ္တာဝန္ယူခ့ဲျပီးေနာက္ ကြယ္လြန္ သြားျပီဟုဆိုသည္။ ထိုေကာက္ကြတ္ေက်ာင္း ဒုတိယပတ္တြင္ တပ္ခဲြတစ္ခု၌ တပ္ၾကပ္အျဖစ္ပါလာသူတစ္ဦးလည္းရွိ ေသးသည္။ သူကေတာ့ ရန္ကုန္စီးပြါးေရးတကၠသုိလ္မွ ဘြဲ႕ရထားျပီး KIA သုိ႔ဝင္ေရာက္လာသည္မွာ မၾကာေသးသူျဖစ္ သည္။ ကိုယ့္သေဘာႏွင့္ KIA သုိ႔ဝင္ေရာက္သူမ်ားတြင္ပါဝင္သည္။ သူအမည္ကို ဂြမ္ထန္ဂမ္ေရွာင္ဟုေခၚျပီး ထိုတပ္ၾကပ္ ကေလးသည္ ယခုေတာ့ KIA တခုလုံးကိုဦးစီးေနသည့္ စစ္ဦးစီခ်ဳပ္ႏွင့္ KIC ၏ ဒုဥကၠဌ ၁ တာဝန္ယူထားသည့္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးတစ္ေယာက္ျဖစ္ေနေပသည္။
ေကာက္ကြတ္ေက်ာင္း စတုတၳပတ္၌ သင္တန္းတက္မည့္တပ္ရင္းကို ဦးစီးလာသူမွာ ဗိုလ္ကြန္လီျဖစ္သည္။ သူသည္ ျမစ္ၾကီး နားတကၠသုိလ္ေက်ာင္းသားတစ္ဦးျဖစ္ျပီး CPB ႏွင့္ KIA တိုက္ခိုက္စဥ္ကာလက KIA တပ္မဟာ ၄ တြင္ရွိေနျပီး တပ္မဟာမွဴး ဗိုလ္မွဴး လေထာ္ေဇာ္ဒန္က်ဆုံးသည့္တိုက္ပြဲတြင္ အနီးကပ္ပါဝင္ခ့ဲသူျဖစ္သည္။ ယခုေတာ့ ျပန္ေပါင္းထုပ္သည့္ ဇတ္တြင္ လည္း ဇတ္ေကာင္တစ္ဦးအျဖစ္ ျပန္လည္ပါဝင္ခ့ဲသည္ဟု ဆိုရမည္။ ေကာက္ကြတ္ ေက်ာင္းစတုတၳပတ္ သင္တန္းတပ္ရင္း၏ ထူးျခား ခ်က္တခုမွာ KIA အမ်ိဳးသမီးအရာရွိတစ္ဦးျဖစ္သူ ဗိုလ္႐ူထဦးစီးေသာ အင္အား ၆၀ ေက်ာ္ခန္႔ရွိေသာ အမ်ိဳးသမီးတပ္ ခြဲတစ္ခြဲပါဝင္လာျခင္းျဖစ္ေပသည္။
ထုိ႔ျပင္ စတုတၳပတ္တြင္ ဘြဲ႔ရ ကခ်င္လူငယ္တစ္ဦးပါဝင္ သည္ကို ေတြ႕ရသည္။ 
သူ႔အမည္မွာ လဇိန္ေဂ်းေနာင္ ျဖစ္သည္။ ထို စဥ္က KIA တြင္းေရာက္သည္မွာ ၾကာပုံမရေသး။ ဒုတပ္ၾကပ္အဆင့္ျဖစ္သည္။ ေနာင္ ဥကၠဌ မရန္ဘရန္ဆိုင္း၏ PA ျဖစ္လာျပီး ၂၀၁၂ ႏွစ္ ေရႊလီတြင္ျပဳလုပ္ေသာ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးေႏြးပြဲမ်ားတြင္ ဗိုလ္မွဴးၾကီး အဆင့္ျဖင့္ေတြ႕လိုက္ရသည္။
ေမာင္ေမာင္စုိး - (မုိးမခ) 
ေဖေဖာ္၀ါရီ ၄၊ ၂၀၁၆
ကခ်င္တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ စစ္သည္မ်ား၏ ေကာက္ေၾကာင္း - အပိုင္း (၅)
ဆက္လက္ေဖၚျပပါမည္။
မိုးမခ မွကူးယူေဖာ္ျပပါသည္။#BurmaDemocracy

Read more »

Hpan Da ai lam

Shinggyim Hpe Hpan ai Lam
Hpanda ai maumwi htaq Hpan Madu Karai ngu ai nga ai. Hpada Madu Karai aq hpung htaq karai chyen ni, karai daw ni, Karai a lawu kaw nga nga maq ai. Dai ni hpe Ji nat salang ni, Mahtum Mahtaq, Matsaw Ningtsa ni ngu tsun ai. Dai karai daw ni gaw Hpan Madu hpe garum ai hku nna mung, shanhte hpang de n gun law wa na matu “SHYINGGYIM” hpe shanhte hpan na ngu Hpan Madu kaw ahkang hpyi ai maq ai. 
Ahkang lu sai hte maren shinggyim ngu shawng nnan hpan ai shaloi Shingtai kanu tai mat ai. Hpang langai bai hpan ai shaloi Hkintu-nang bai tai mat ai. Bai kalang bai hpan yang Shu bai tai mat ai. Mali lang ngu hpan ai shaloi Shinggyim tai wa ai. Shinggyim ai hkum hkrang gaw lami laman, hkrihkrawq ni n lawm ai, Njaq Nhpraq Tsawraq ai myit mung n rawng ai. Shanhte kanang na pru wa ai mung n chye maq ai. Nja nhpraq myit n rawng ai majaw Nang, Ngai, Nanhte, Anhte ni ngu ai myit mung n rawng ai. Kanu Kawa ngu ai hpe myit dum na lam mung nnga ai. Jaw jau ai lam mung n nga, myit mada shara mung n nga maq ai. Kahpu kanau myit mung n rawng maq ai. Bai pra wa ai kashu kasha ni mung n hkru n kaja ai nat ni sha tai nna shinggyim mungkan gaw mat mat sai.
Masha Bai Hpan ai lam.
Hpanwa Ningsang Chyewa Ninghyang gaw Chyanun yan Woishun hpe “Masha bai shangai shaprat mu,” ngu shangun dat u ai. Ndai lang na hpan dat ai gaw Shinggyim aq malai Mashang bai hpan sai. Ndai Mashang gaw baw n nga, lagaw, lata kata, yawn a yawn re ai mi shangai, lum alum, hkum ahkum re ai mi shangai chyinghkai dat mu ai. Dai shaloi kanu yan kawa gaw mau nna, Hpanwa Ningsang Chye Ningchyang hpe san yu yang, "Ndai wa gaw Ginding ganai rem, Mungkan ga hpye na wa rai nga ai," ngu nna tsun dan u ai. Ndai hpe Mashang Wahkum ngu wu ai.
Ndai Mashang Wahkum hpe gaq na ngu hkyen nna Nhtu Ningshi hte shara langai mi kaw madi dawn yu yang “Ngai hpe hkra na lu” nga nna shaga pru wa ai nsen hpe na wu ai. Bai shara langai mi kaw ga na ngu nna dawn yu yang mung, "Ngai hpe hkra na lu," nga nna shaga pru wa ai nsen hpe na wu ai majaw mau nga yang shara mi kaw na wa gaw, "Hkra yang hkra u ga, ra mi rai wa u ga, ngai kaw ang ang ga dat u," ngu ai nsen hpe bai na wu ai. Dai shaloi Ja ningshi e gran di nna ga dat u yang Masha marai matsat 8 (La sha 4, Num sha 4) pru wa sai. Dai zawn gaq dat ai shaloi, masha langai mi hpe kadoi hkra kau nna, dai wa nsoi nsaq asak jawq si hkam ai majaw shinggyim aq malai Masha ngu ai nga pra wa sai.
Hpawa Ningsang Chyewa Ningchyang aq matsun htaq Shinggyim shangai mu ngu n tsun ai, Mashang shangai mu nga nna tsun ai. Mashang kaw na masha tai wa ai. Shinggyim a malai re ai majaw Shinggyim masha ngu mung tsun ai.

===============

YESU GAW SHINGGYIM HKUM SHAN DAGRAW AI WA N RE (Christology)
Yesu gaw shinggyim hkum shan dagraw ai wa n re. Masha a hkum shan dagraw ai wa she re (Yawhan 1:14). Dr. Ola Hanson gaw, “Yesu gaw mungga re, dai mungga gaw masha hkum dagraw ai wa re nga Chyum laika hta lang da ai. Dai rai yang shinggyim hte masha (mashang) gaw kaga ga re ai kun?
Shinggyim ngu ai gaw kadai ni rai ta?
Jinhpaw Wunpawng sha ni a hpanda ai maumwi htaq shinggyim hte masha hpe hpan da ai lam kaga ga re ai hpe mu lu ai. Sara kaba Hanson gaw anhte a hpanda ai labau maumwi hpe atsawm chye ai majaw Chyum mungga hpe gale ai shaloi Yesu hpe chye ai lam n shut u ga, Yesu gaw Masha kasha re ai lam hpe Gashaka Ningnan ting hta matut manoi lang da ai hpe mu lu ai. Shinggyim hte Masha gaw hpa shai nga ai kun? Ndai hpe tsun dan mayu ai.
Shinggyim Hpe Hpan ai Lam
Hpanda ai maumwi htaq Hpan Madu Karai ngu ai nga ai. Hpada Madu Karai aq hpung htaq karai chyen ni, karai daw ni, Karai a lawu kaw nga nga maq ai. Dai ni hpe Ji nat salang ni, Mahtum Mahtaq, Matsaw Ningtsa ni ngu tsun ai. Dai karai daw ni gaw Hpan Madu hpe garum ai hku nna mung, shanhte hpang de n gun law wa na matu “SHYINGGYIM” hpe shanhte hpan na ngu Hpan Madu kaw ahkang hpyi ai maq ai. 
Ahkang lu sai hte maren shinggyim ngu shawng nnan hpan ai shaloi Shingtai kanu tai mat ai. Hpang langai bai hpan ai shaloi Hkintu-nang bai tai mat ai. Bai kalang bai hpan yang Shu bai tai mat ai. Mali lang ngu hpan ai shaloi Shinggyim tai wa ai. Shinggyim ai hkum hkrang gaw lami laman, hkrihkrawq ni n lawm ai, Njaq Nhpraq Tsawraq ai myit mung n rawng ai. Shanhte kanang na pru wa ai mung n chye maq ai. Nja nhpraq myit n rawng ai majaw Nang, Ngai, Nanhte, Anhte ni ngu ai myit mung n rawng ai. Kanu Kawa ngu ai hpe myit dum na lam mung nnga ai. Jaw jau ai lam mung n nga, myit mada shara mung n nga maq ai. Kahpu kanau myit mung n rawng maq ai. Bai pra wa ai kashu kasha ni mung n hkru n kaja ai nat ni sha tai nna shinggyim mungkan gaw mat mat sai.
Masha Bai Hpan ai lam.
Hpanwa Ningsang Chyewa Ninghyang gaw Chyanun yan Woishun hpe “Masha bai shangai shaprat mu,” ngu shangun dat u ai. Ndai lang na hpan dat ai gaw Shinggyim aq malai Mashang bai hpan sai. Ndai Mashang gaw baw n nga, lagaw, lata kata, yawn a yawn re ai mi shangai, lum alum, hkum ahkum re ai mi shangai chyinghkai dat mu ai. Dai shaloi kanu yan kawa gaw mau nna, Hpanwa Ningsang Chye Ningchyang hpe san yu yang, "Ndai wa gaw Ginding ganai rem, Mungkan ga hpye na wa rai nga ai," ngu nna tsun dan u ai. Ndai hpe Mashang Wahkum ngu wu ai.
Ndai Mashang Wahkum hpe gaq na ngu hkyen nna Nhtu Ningshi hte shara langai mi kaw madi dawn yu yang “Ngai hpe hkra na lu” nga nna shaga pru wa ai nsen hpe na wu ai. Bai shara langai mi kaw ga na ngu nna dawn yu yang mung, "Ngai hpe hkra na lu," nga nna shaga pru wa ai nsen hpe na wu ai majaw mau nga yang shara mi kaw na wa gaw, "Hkra yang hkra u ga, ra mi rai wa u ga, ngai kaw ang ang ga dat u," ngu ai nsen hpe bai na wu ai. Dai shaloi Ja ningshi e gran di nna ga dat u yang Masha marai matsat 8 (La sha 4, Num sha 4) pru wa sai. Dai zawn gaq dat ai shaloi, masha langai mi hpe kadoi hkra kau nna, dai wa nsoi nsaq asak jawq si hkam ai majaw shinggyim aq malai Masha ngu ai nga pra wa sai.
Hpawa Ningsang Chyewa Ningchyang aq matsun htaq Shinggyim shangai mu ngu n tsun ai, Mashang shangai mu nga nna tsun ai. Mashang kaw na masha tai wa ai. Shinggyim a malai re ai majaw Shinggyim masha ngu mung tsun ai.
Ningpawt Ninghpang 1: 26a hta “Karai Kasang gaw, “Anhte gaw, anhte a hkrang sumla hte anhte a asam hte bung ai, shinggyim masha hpan ga, tsun ai. Matut nna NN1:27b hta gaw, “Shinggyim la sha hte shinggyim numsha hpe hpan da u ai,” nga lawm nga ai. Hpa majaw shinggyim la, num ngu ai hpe chyum laika hta Dr. Hanson lang da ai kun? Hpa majaw masha la, masha num hpe shi hpan da ai ngu n gale ai kun?
Hpa majaw rai nga yang, Ya bai hpan ai Masha aq hkumhkrang gaw Hpan Madu hte matut mahkai na njaq nphraq myit lu la ai. Dai njaq nhpra myit aq majaw kanawn pyaw ai, shada daq tsawraq ai, matsan dum hkat ai, chye na hkat ai, hte hkumtsup kup ai hkum hkran lu la ai. Masha gaw Hpan Madu hpe chye ai hte Hpan Madu a tsawraq myit hpe lu la ai. Tinang hpe hpan da ai hpe myit dum ai, n malap ai. Dai hpe malap ai rai yang moi na Shinggyim ni bai tai wa sai.
Masha Kasha Yesu
Dr. Ola Hanson gaw Chyum Laika gale ai shaloi Yawhan Laika hpe shawng gale u ai. Hpa majaw nga yang Yesu gaw Masha hkum dagraw ai wa, Njaq Nhpraq tsawraq myit aq npawt wa re ngu shachyen ya mayu ai. Bai nna lahtaq na hpanda ai maumwi hpe atsawm sha chye ai Sara kaba Hanson gaw Yesu hpe Masha Kasha (Mahte 9:6;12:8, 23, 16:27, 25:31, 26:2; Marku 3:26, 24:62; Luka 5:24, 9:5812:8; Yawhan 3:15, 5:27; Kasa 7:56; Shingran 14:14) ngu nna lang da ai hpe mu lu ai. Yesu gaw shinggyim n re. Masha she re.
Mungkan htaq masha ngu ai njaq nhpraq tsawraq myit rawng ai ni nga pra sa wa matu si hkam ya ai wa re ngu ai lachyum hte Chyum Laika hta lang da nga ai. Bai nna Sara kaba Hanson gaw Yesu hpe Masha a hkum shan dagraw la ai wa (Yawhan 1:14) she re, Jinat myit jasat shinggyim hkum dagraw ai wa n re. Yesu gaw tsawraq myit rawng ai, njaq nhpraq myit rawng ai, Yubak n kap ai, Masha ngu nga pra na matu shi aq asak hte galai ai wa, si hkam ai re ngu ai hpe asan sha chye na shangun nga ai law. Dai majaw Dr. Ola Hanson gaw Jinghpaw Wunpawng sha ni a labau maumwi hte Karai Kasang a Chyum mungga hpe asan sha chye na hkra ga gale da ya ai wa rai nga ai law.
1 Yawhan 4:2. Karai Kasang a Wenyi hpe chye matsing na lam da ndai rai nga ai: Yesu Hkristu gaw masha a hkum shan dagraw nna du sa ai, nga nna yin la nga ai wenyi shagu gaw, Karai Kasang kaw na rai nga ai.
Palawng Naw Tawng
Mahtaq ai:
Chyoi Pra ai Chyum Laika.
Hanson Ola, Missionary Pioneers Among the Kachins
Lazum Kum Htoi . Jinghpaw Wunpawng Amyu Ni a Ahtik Labau.
Rev. Pungga Ja Li. Wunpawng Ningpawt Ninghpang Karai Hpaji.

Read more »

We do not seek for sympathy but empathy


“A pair of blindfolded Burmese farmers are escorted into a British Army headquarters at Yenangyaung by Gurkha soldiers. The two men came to the headquarters to sell eggs, but because spies were active among the local population, the Gurkhas took the precaution of blindfolding the farmers in order to keep them from picking up information.” Chin-Burma-India WWII by Don Moser.
Hopefully, this sheds light into how ethnic people feel and view toward their fight for political self-determination.
We do not seek for sympathy but empathy. We demand our birthright, our heir, not for superficial or preferential right, not more nor less. The nation’s lack in apathy toward the suffering of fellow countrymen has only fed the monster which has divided and ruled the nation for over half a century. Hence, allow cronies and silent thieves/bandits to unjustly hoard nation’s treasures as their own only to later shield themselves as benevolent few by serving as political accessory to the powerful will only result in abetting injustice and tension to thrive in pluralistic society.
Like
Comment

Read more »

Wednesday, October 18, 2017

မွတ္သားေလ့လာစရာေတြ

Thet Zin
8 hrs
# ဆိုရွယ္လစ္ ဦးေက်ာ္ၿငိမ္းသား ဦးဘိုဘိုေက်ာ္ၿငိမ္းကို က်မ Thet Zin လံုးဝ ၾကည့္မရဘူး ဒါေပမယ့္ အခ်ိဳ႕သူ႔စာေတြမွာ မွတ္သားေလ့လာစရာေတြပါတယ္#
Dear Daw Suu
May I wish you a sincere Happy Birthday…
I do have a great respect for your bravery in opposing the military dictatorship, standing firm on your principles for the country and the people.
You had won the election and the people had elected you as their leader.....
ဒါဟာ..(အရွိ) တရားပါပဲ….ဒီ..(အရွိ) တရား…ေနာက္က… (တာ၀န္) ဆိုတာၾကီးကိုေတာ႔ ေအာင္ျမင္မႈကရတဲ႔…ေပ်ာ္ရႊင္မႈအရွိန္ေတြၾကားမွာ…အမ်ားစုက…(ေမ႔)ေနၾကတယ္..လို႔ထင္မိတယ္…လက္ခုပ္သံေတြၾကားမွာ (ေ၀ဖန္သံ) ကိုမၾကားခ်င္ၾကေတာ႔ဖူး ဒါဟာလည္း… (သဘာ၀) တရား… ပါပဲ...။ က်ေနာ္႔အတြက္ကေတာ႔… Everything is (Relative) ဆိုတဲ႔ သေဘာ၀တရားကို…လက္ခံယံုၾကည္မိတယ္….။
Determination of Relativity is (TIME).. at least for me .
ဒုတိယကမၻာစစ္ၾကီးအျပီးမွာ…ကြန္ျမဴနစ္စနစ္က (အမွန္) တရား ကြန္ျမဴနစ္စနစ္ကို ဆန္႔က်င္တဲ႔ က်ေနာ္႔အေဖေတာင္ လက္၀ဲ pressure ကိုမခံႏုိင္လို႔
ငါလည္း Marxist ပါပဲေျပာမိလို႔… အမ..အေဖက… ဟား..ခဲ႔ဖူးတယ္လို႔ ေအာင္သန္း၏ေအာင္ဆန္း..စာအုပ္မွာ အမ ဦးေလးကေရးျပခဲ႔ပါတယ္။
ကြန္ျမဴနစ္စနစ္ကို တကယ္အေကာင္အထည္ေဖၚၾကေတာ႔ Natural Laws ေတြနဲ႔..ဆန္႔က်င္ေနတာေၾကာင္႔
အခုေတာ႔…. ကြန္ျမဴနစ္စနစ္ဟာ…ေျမာင္းထဲေရာက္သြားပါျပီ
COMMUNISM IS NOTHING BUT IDEALISM
UNKNOWN TO SOME OR MANY
THERE IS (REALISM) ALWAYS CHALLENGING (IDEALISM)
ဤသည္လည္း..(အရွိ) တရားပါပဲ ဒုတိယကမၻာစစ္ၾကီးအျပိး႕…. ပ်ိဳတိုင္းၾကိဳက္တဲ႔ႏွင္းဆီခိုင္ျဖစ္ခဲ႔ရတဲ႔ ကြန္ျမဳနစ္၀ါဒဟာ..အခုေတာ႔… FAILURE ပါပဲ …
ROTTING IN THE HSITORY DUSTBIN
AS A FAILED HUMAN EXPERIMENTATION.
(အခ်ိန္) ကအေျဖေပးသြားတာပါပဲ..။
ေမာ္စီတံုးဟာ အာဏါကိုနားလည္ဆုံုး အာဏါရွင္တစ္ေယာက္ပါ သို႔ေသာ္ IDEALISM ကိုရင္မွာပိုက္မိတာေၾကာင္႔ National Development မွာ… (အရံႈး) …နဲ႔ရင္ဆိုင္ခဲ႔ရတယ္….Steel Production မွာ UK ကိုမွီရမယ္လို႔..ထ..ေၾကြးေက်ာ္ေတာ႔ လူေတြဟာ ေတြ႔သမွ်..Steel Products…. သံတိုသံစေတြကို ၾကိဳတဲ႔… Backyard Stee Mills ေတြေပၚလာပါတယ္….
The Real useful Steel Production & Requirements ေတြကို ဥကၠ႒ၾကီး..(မသိ) ခဲ႔ဖူး…ေျပာရဲတဲ႔သူေတြလည္း..မရွိဖူး…မန္က်ဴးရီးယားက… Steel Factory ကိုသြားၾကည္႔မွ….Real Steel Production အတြက္ ဘယ္ေလာက္…. ENERGY လုိသလဲဆိုတာ… ဥကၠ႒ေမာ္…မ်က္စိနဲ႔ေတြ႔ခဲ႔ရတယ္…
သို႔ေသာ္….ေနာက္က်သြားျပီ….Commune ေတြကိုလည္း..လက္တဲ႔စမ္းလိုက္ၾကတာ….Grain Production က်ျပီး..လူေတြ ..(ေသ) လိုက္ၾကတာ….ဒါေပမဲ႔… ဥကၠ႒ၾကီးေမာ္ရဲ႔..ရထားလမ္းမွာ…. စပါးက်ီေတြ..ေတာင္ပံုယာပံု… စုျပီး.. ေခါင္းေဆာင္ၾကီးကို (ညာ) ခဲ႔ၾကတယ္ ေမာ္က..တျပံဳးျပဳးေပါ့
ေနာက္ဆံုး…မဖိႏုိင္…မဖံုးႏုိင္ေတာ႔..မွ (ေပၚ) လာေတာ႔…. သိပ္ေနာက္က်သြားပါျပီ….
GREAT LEAP FORWARD …BECAME A GREAT FAILURE လူေတြလည္း သန္း (၄၀) ေလာက္ေသသြားပါျပီ ဥကၠၾကီးေမာ္လည္း…. သိကၡာေတြ..က်လို႔
လူေလွ်ာက္ခ်ီကို သမၼတရာထူးေပးျပီး….
ေမာ္က..ဥကၠ႒ရာထူးမွာပဲ..ေနခဲ႔ရတယ္
ေမာ္ရဲ ့ဆရာ၀န္ေရးတဲ႔..စအုပ္မွာ အကုန္ပါပါတယ္….
က်ေနာ္ေထာက္ျပခ်င္တာက… (အာဏါ) ကိုပါ….
အာဏါေၾကာင္႔….လူေတြဟာ… (အမွန္) ကိုမေျပာရဲၾကေတာ႔ဖူး….အာဏရမွ…. လာကပ္တဲ႔သူေတြအမ်ားဟာ…(အားလံုကိုမဆိုလိုပါ)Opportunists ေတြမ်ားၾကပါတယ္…..Opportunists နဲ႔.. Genuine သမားကို.(ခြဲ) ရတာအခက္ဆံုးပါပဲ က်ေနာ္ကငယ္ငယ္ေလးရွိပါေသးတယ္…. ၁၉၆၀ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ… အာစရိေရ…SOLID ပဲဆိုတဲ႔ လူေတြ…အကုန္..ရံႈး..တာပါပဲ
၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲမွာလည္း ျပည္ခိုင္ျဖိဳးပါတီ..ဒီလိုနဲ႔..ရံႈးခဲ႔ရတာပါ…ဒါကို …. အမ..အသိဆုံး ျဖစ္မွာပါ…..
UNITY IS STRENGHT ဆိုတဲ႔..သေဘာတရားကို
လူတိုင္းေအာ္ၾကတာပါပဲ သို႔ေသာ္ .. လက္ေတြ႔မွာ..practice လုပ္ႏိုင္တာ….အမ..အေဖတစ္ေယာက္ပဲရွိခဲ႔ပါတယ္….ဒါေၾကာင္႔..he became the first among equals….ဒုတိယက… ဦးႏုဒါေၾကာင္႔..သူလည္း…၀န္ၾကီးခ်ဳပ္လာျဖစ္တာပါပဲ သခင္သန္းထြန္းေရာ..က်ေနာ္႔အေဖတို႔က…၀ါဒေရး..တိုက္ပြဲေတြနဲ႔..နဖန္းလံုးလံုးျခာလိုက္ေနတဲ႔အခ်ိန္မွာ….ဗိုလ္ခ်ဳပ္က…on the elephant… ျပံဳးျပံဳးၾကီးပဲ….ဗိုလ္ခ်ဳပ္က..Micro level ကိုစိတ္မ၀င္းစားဖူး…၀င္မကစားဖူး…Macro Level မွာပဲ…. ကစားတာပါ….Macro level ကစားဖို႔..Knowledgable ျဖစ္ဖို႔က You need Time & Space …to THINK & REFLECT Micro level ၀င္ပါတာနဲ႔…. Time & Energy are (WASTED)
ကြန္ျမဴနစ္ေတြ…ဆန္လုေတာ႔….ခပ္ၾကမ္းၾကမ္း..ကိုင္ရေတာ႔မယ္ သခင္ျမၾကီးက..ျပည္ထဲေရး၀န္ၾကီး
သခင္ျမက…သေဘာေကာင္းလြန္းတယ္..
ဒါေၾကာင္႔…ေပ်ာ႔တယ္…ဗိုလ္ခ်ဳပ္က..က်ေနာ္အေဖကို…ေက်ာ္ျငိမ္း..မင္းလုပ္လို႔ေျပာတယ္ က်ေနာ္႔အေမက..ႏုိင္ငံေရး..နားလည္တယ္…မလုပ္နဲ႔…ရွင္အမုန္းခံရမယ္လို႔ေျပာတယ္…
အီးစီ အစည္းအေ၀းမွာ… က်ေနာ္အေဖက…(ျငင္း) ေတာ႔… က်ေနာ္႔အေမကို လာဆူတာက…ဗိုလ္ေအာင္ၾကီး….ဒါပါတီ…ဆံုးျဖတ္ခ်က္..ဘာဘာညာညာ..လာဆူတယ္ ဗိုလ္ေအာင္ၾကီး..သူ႔ဟာသူလာဆူတာလည္း..ျဖစ္ႏုိင္သလို ဗိုလ္ခ်ဳပ္..လႊတ္လိုက္တာလည္း..ျဖစ္ႏုိင္တာပဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္က..အျမဲ…စဥ္းစားေနတာ….ဘယ္လိုလူကို…. ဘယ္ေနရာ..ဘယ္လို (သံုး) ရမယ္ဆိုတာကို စဥ္းစားေနတာ….
အဂၤလိပ္တက္ျပီးစ… စစ္တပ္ကိုျပန္ဖြဲ႔..ခြင္႔ရေတာ႔….
အရာရွိ (၂၀၀) ပဲ… အဂၤလိပ္ကခြင္႔ျပဳတယ္
ဗိုလ္ခ်ဳပ္က..သူ႔စစ္တပ္ကို… ပညာတတ္ေတြကို..ဦးေဆာင္ေစခ်င္တယ္…ရဲေဘာ္ (၃) က်ိပ္လႊတ္ၾကေတာ႔… က်ေနာ္႔အေဖက…Custom officer ညမွာမွ.. ျပည္သူအေရးေတာ္ပံုပါတီကို ဦးေဆာင္ႏုိင္တယ္..
ဂ်ပန္စီက…အခ်က္..ရရင္…အျမဲရွိေနတာက….
သခင္ခ်စ္…ဒါေၾကာင္႔…သခင္ခ်စ္က .. ေရြးထားတဲ႔သူေတြအစား…သူ႔လူေတြ…ထိုးထဲ႔လိုက္တယ္….
သခင္ခ်စ္က…ေလာ္ကယ္အေတြးေတြးတာ…
ငါ႔လူပါေအာင္…ထဲ႔လိုက္တာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္က… ပညာတတ္..intellectually အေတြး..ေတြးတာ… ဒီလူေတြနဲ႔….စစ္တပ္ကိုေထာင္ရမွာ….တခါမွ..ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဟာ…ဒီေလာက္..စိတ္မဆိုးဖူးဖူးတဲ႔ ၁၉၃၆ Strike မွာလက္စြမ္းျပခဲ႔တဲ႔ ေက်ာ္ျငိမ္း သခင္ခ်စ္ဗိုလ္က်တာကိုခံရသလား…မင္းေတာ္ေတာ္ေဆာက္သံုးမက်တာပဲ..ဆိုျပီး..
စိတ္လည္းဆိုး..ဆူလည္းဆူလိုက္တာတဲ႔
က်ေနာ္႕အေဖချမာလည္း…စိတ္ဓါတ္ေတြက်ျပီး….
ငါလည္း…ဒီေလာက္ပဲ…အရည္အခ်င္းရွိလားမွ..မသိတာကြာ… I may have reached my Peak လုိ႔ျပန္ေျဖခဲ႔တယ္တဲ ႔ က်ေနာ္႔အေဖနဲ႔ ဗိုလ္ေမာင္ေမာင္ ဗိုလ္ေအာင္ၾကီး.စတဲ႔ ျပည္သူ႔အေရးေတာ္ပံုလူေတြျပန္ေတြ႔ေပးတဲ႔.. Unpublished ..စာအုပ္မွာ..ပါပါတယ္…
အမွန္က… ဗိုလ္ခ်ဳပ္စိတ္ဆိုးတာက… lost Opportnities ကိုပါ…က်ေနာ္႔အေဖရဲ႔…အားနဲခ်က္တစ္ခုက သိပ္အားနာတတ္တယ္ ဆင္းရဲတဲ႔ဘ၀ကတက္လာေတာ႔.. လူေတြကို..ေဟာက္တာပါတာမလုပ္ခ်င္ဖူး တနည္းအားျဖင္႔…လူၾကီးလိုမေနတတ္ဖူး.. ဒါကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္က (သိ) ပံုရတယ္…
ဗိုလ္ခ်ဳပ္က..အားမနာတတ္ဖူး…လုပ္သင္႔လုပ္ထိုက္တာကို..လုပ္ရဲတယ္… very decisive…
He could be also ruthless..if necessary
You also inherited these qualities…. in my opinion…
သခင္သန္းထြန္းရဲ႔ ကြန္ျမဴနစ္ေတြ နဲ႔ ..အားျပိဳင္မႈက..သိပ္ျပင္းထန္ေတာ႔….က်ေနာ႔အေဖက ကိုယ္႔လူကိုကိုယ္ခ်ေၾကြးရမွာကို..မလုပ္ခဲ႔ဖူး…ဒါလည္း..အားနဲခ်က္တစ္ခုပါပဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွာ…ဒီအားနဲခ်က္မရွိဖူး
မရွိတဲ႔အျပင္…(သံုး) စရာရွိရင္ေလ… ရန္သူျဖစ္မဲ႔ျပိဳင္ဖက္ေတြကိုေတာင္ဆြဲစားရဲတယ္ ဥပမာ… အဂၤလိပ္..အထာ..သိတဲ႔.. ဘၾကီးဘေဖလိုလူမ်ိုဳးကိုဆြဲေခၚလာတာ ဘၾကီးဘေဖ လာဘ္စားတယ္ၾကားတာနဲ႔
ခ်က္ခ်င္းျဖဳတ္ျပစ္လိုက္တာပဲ ICS ထဲမွာ အေတာ္ဆံုး..ဦးတင္ထြဋ္ကို Aung San- Atlee အစည္းအေ၀းကို ဘုရင္ခံကထဲ႔တာပဲ ဟိုေရာက္ေတာ႔… ဖဆပလလူျဖစ္ေအာင္..ဆြဲစားပစ္လိုက္တယ္ လူေတာ္ေတြကို..သံုးရဲတာပါ …
ဘယ္သူလာလာ..ဗိုလ္ခ်ဳပ္ က Confidence အျပည္႔ပဲ
အမ အေဖကို..က်ေနာ္အေလးစားဆံုးက….
Honesty အျပင္ Fairness ပဲ
ဖဆပလ..၀န္ၾကီးအဖြဲ႔ထဲ..၀င္မယ္ဆိုေတာ႔….
ရတဲ႔..၀န္ၾကီးဌါနက…လက္တစုပ္စာပါ….
ဗိုလ္ခ်ဳပ္က…ေက်ာ္ျငိမ္း..မင္းတို႔ ဆိုရွယ္လစ္ေတြကို (၂) ေနရာ ကြန္ျမဴနစ္ေတြကို..(၂) ေနရာေပးမယ္လို႔….offer လုပ္လာတယ္ ဒါ… Fairness ကိုျပတာ… principle ရွိတာကိုျပတာပါ….
ဦးေက်ာ္ျငိမ္းက..လွ်င္တယ္….ငါတို႔… (၁) ေနရာပဲယူမယ္ဆိုေတာ႔….ဗိုလ္ခ်ဳပ္ကေအးကာင္းတယ္..ကြန္ျမဴနစ္ေတြကိုလည္း..တေနရာပဲေပးမယ္ျဖစ္သြားေရာ
သခင္ျမ က..ဆိုရွယ္လစ္ဥကၠ႒ၾကီး ဖဆပလမွာ..ဒုတိယေခါင္းေဆာင္..ကြန္ျမဴနစ္မွာက… သခင္သန္းထြန္းနဲ႔… ဦးသိန္းေဖ (၁) ေနရာပဲဆိုရင္…(လု) ၾကရေတာ႔မယ္ ဒါေၾကာင္႔..တမင္ေနာက္ဆုတ္ေပးလိုက္တာ….ထင္တဲ႔အတိုင္း…ဦးသိန္းေဖက ၀န္ၾကီး ျဖစ္လာတယ္ သခင္သန္းထြန္းကမေက်နပ္ဖူး
ခုေခတ္စကားနဲ႔ေျပာရရင္.. (ဂ်င္း) ထဲ႔လိုက္တာပါ…
ဗိုလ္ခ်ဳပ္က..ဒီေလာက္လွ်င္တာ….ဦးေက်ာ္ျငိမ္း အကြက္ကို မျမင္ပဲေနမွာလား…
ကြန္ျမဴနစ္ေတြက..အျမဲ…ဗိုလ္ခ်ဳပ္ကို..အားစမ္းေနတာ…တဖက္ကလည္း… fair ျဖစ္တယ္…တဖက္ကလည္း…ဆိုရွယ္လစ္ေတြ..အမုန္းခံေနတာ… အသာေလး.ေရွာင္ေပးလိုက္တာေပါ႔ ဒါေၾကာင္႔..အမ အေဖကို…က်ေနာ္ဆရာဂိုဏ္းထဲမွာ ထားရတာပါ
ႏုိင္ငံေရးအကြက္မွာ…ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေလာက္…(လွ်င္) တဲ႕သူမရွိဖူး (လွ်င္) ေပမဲ႔...Honest လည္းျဖစ္တယ္….
Honesty မွာလည္း…အမ..အေမြရလိုက္ပါတယ္….
အဂၤလိပ္အ၀င္…စစ္တပ္ကိုျပန္ဖြဲ႔ေတာ႔….ဗိုလ္ခ်စ္ျမိဳင္က..ရြာျပန္ေတာ႔မလို႔တဲ႔…ဗိုလ္ေဇယ်က…ခ်စ္ျမိဳင္မင္းကိုဗုိလ္ခ်ဳပ္လိုက္ရွာေနတယ္ဆိုေတာ႔….သြားေတြ႔ေတာ႔… မင္းဘာရြာျပန္မွာလဲ တပ္ထဲ၀င္ဆိုျပိး… အမိန္႔နဲ႔… ၀င္ခိုင္းတာပဲ ဗိုလ္ခ်စ္ျမိဳင္က တကၠသိုလ္သမဂၢ.. ကလာတဲ႔..သူ… မင္းအေဖတို႔ဗိုလ္ခ်ဳပ္တို႔…အစည္းအေ၀းလုပ္ေနရင္ အန္ကယ္တို႔က..ဂိတ္က…လံုျခံဳေရးအတြက္..တာ၀န္ယူရတာေပါ႔လို႔ ဗိုလ္ခ်စ္ျမိဳင္က… ဂုဏ္ယူစြာ.က်ေနာ္႔ကို…ေျပာဖူးပါတယ္….
ေဟာ..ဗိုလ္ေအာင္မင္းတို႔လို..ဗုိလ္သိန္းထန္တို႔ၾကေတာ႔ မင္းတို႔..ျပည္သူရဲ႔ေဘာ္လုပ္ဆိုျပီး လူမွန္..ေနရာမွန္..သံုးဖို႔စဥ္းစားျပိးသား တပ္ထဲ..အ၀င္မခံေတာ႔ဖူး….ဒါေၾကာင္႔လည္း…BIA ၀င္လာေတာ႔….ဗိုလ္ေမာင္ေမာင္ ဗုိလ္ေအာင္ၾကီး.. ဗိုလ္သိန္းေမာင္ စတဲ႔ ဦးဗေဆြၾကီးရဲ႔..ျပည္သူ႔အေရးေတာ္ပံုပါတီက စစ္ေရးေကာ္မီတီ၀င္ေတြ.. ေက်ာင္းသားသမဂၢကလာတဲ႔သူေတြ အားလံုးစစ္တပ္ထဲေရာက္ကုန္ၾကတာေပါ႔…သူတို႔က..(ယူနစ္) အုပ္စုလာျဖစ္ၾကပါတယ္….ဗိုလ္ခင္ေမာင္ကေလးေတာင္..BIA ထဲေရာက္သြားရတယ္
က်ေနာ္..အမ အေဖကို…ကိုးကြယ္လုနီးပါး…
ေလးစားရတာက…. တိုင္းျပည္အတြက္…
ေစတနာ..ရွိရံု…HONEST ျဖစ္ရံုမက
NATION BUILDING ..NATION DEVELOPMENT အတြက္ပါ…Prepared လုပ္ခဲ႔ၾကတယ္….
ခ်ီးက်ဴးစရာအေကာင္းဆံုးက… MACRO level ကအုပ္ခ်ဳပ္ျပီး…လူမွန္..ေနရာမွန္… ေရြးတတ္တဲ႔အျပင္
VISION & INTELLECTUAL THINKING ရွိတယ္…
My father had a reputation for good Management
တကယ္က..Human Management မွာ အလြန္အားနာတတ္တယ္ Policy ကိုႏုိင္လို႔… Governance ကိုနုိင္တာပါ…Government ဆုိတာ..Policy နဲ႔..အုပ္ခ်ဳပ္ရတာ..မဟုတ္ပါလား?
က်ေနာ္အေဖက..အမ အေဖလုိ… အမိန္႔..ေပးခိုင္းရာမွာ..မျပတ္သားဖူး…စည္းရံုးေရးေရာ… ႏုိင္ငံေရးေရာ…စီးပြားေရးေရာ..နားလည္တဲ႔..
ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ..တကယ္ေတာ႔…ရွားပါတယ္
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းလိုဖက္စံုေတာ္တာ..အလြန္ရွားပါတယ္
ေမာ္စီတံုးလည္း….ေတာ္လွန္ေရး..အဏါႏုိင္ငံေရးမွာ
တဖက္ကမ္းခပ္ေအာင္..ေတာ္ေပမဲ႔… စီးပြားေရးကို..နားမလည္ပါဖူး…Economically Mao was a FAILURE ..in my opinion
ေခ်ာင္အင္လိုင္းတို႔…တိန္ေလွ်ာက္ပိန္တို႔ရွိလို႔..ခံသာတာပါ Mandela Legacy is also a FAILURE
Because of ECONOMIC FAILURE
LEGACY ေကာင္းဖို႔နဲ႔…တိုင္းျပည္တိုးတက္ဖို႔…
ECONOMIC SUCCESS မရွိလို႔…မရပါဖူး
တိန္ေလွ်ာက္ပိန္ဟာ… ECONOMICS ကို MACRO LEVEL ကပဲထိန္းသြားတာပါ….ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဟာ… အခြင္႔မရခဲ႔လို႔ပါ….ရခဲ႔ရင္..သူသာအသက္ရွင္ခဲ႔ရင္….
MACRO LEVEL ကပဲထိန္းျပီး
ဦးေက်ာ္ျငိမ္းလိုလူမ်ိဳးကိုပဲ ..(ခိုင္း) စားမွာပါပဲ
ဦးေက်ာ္ျငိမ္းတစ္ေယာက္ထဲမဟုတ္ပါ….
ICS ဦးတင္ထြဋ္.. ဦးရာရွစ္..စတဲ႔ CAPACITY ရွိတဲ႔…CAPABILITY ရွိတဲ႔သူေတြအားလံုးကို တိုင္းျပည္ထူေထာင္ေရးအတြက္….ခိုင္းစားမွာပါ…
က်ေနာ္…အသိ… အျမင္ ကေလးကို ေျပာျပပါရေစ…
ဆရာလုပ္တယ္…မထင္ပါနဲ႔…
ႏုိင္ငံေရးဆိုတာ…ခိုင္းစားတာပါ….
ရာထူး..အာဏါ..Space & Power ေပးျပီး…ခိုင္းစားတာပါ…စီးပြားေရး..ဆိုတာကေတာ႔… (ေ၀) စားတာပါ….စီးပြားေရးၾကေတာ႔…Wealth ကို..(ေ၀) စားတာပါ…. အမက… နံမည္ရွိျပိးသား…
YOU ARE THE DEMOCRACY ICON
YOU ARE ALSO THE ONLY DAUGHTER OF OUR BELOVED LEADER
အမကသာ… ျပံဳးျ႔ပံဳးေလးနဲ႔…လာကူၾကပါဆိုျပီး…
(Space) ေလးေပးျပီး… လုပ္ပိုင္ခြင္႔ေလးေပး…ownership ေလးေပးခိုင္းရင္ အားလံုးဟာ..မေမာႏုိင္…မပန္းႏုိင္ …အမကို…၀ုိင္းကူၾက…၀ိုင္းထမ္းတင္ေပးၾကမွာပါ…ရလာတဲ႔…ေအာင္ျမင္မႈ…ဟာ…
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႔ေအာင္ျမင္မႈအျဖစ္
THE LEGACY OF DAW AUNG SAN SUU KYI အျဖစ္က်န္ခဲ႔မွာပါ….
ျငိမ္းခ်မ္းေရး..စီးပြားေရး..အားလံုးမွာ… SEQUENCING ဆိုတာေတြရွိပါတယ္…
ဥပမာ…ရန္ကုန္ျမိဳ႔ၾကီး…စကၤာပူေလာက္..(လွ) ေနေပမဲ႔…လူေတြ…(သံုး) စရာ…(၀င္ေငြ) မရွိရင္….
တခ်ိန္က…တရုတျ္ပည္…ယေန႔..North Korea မွာလို….လမ္းၾကီးေတြ… အေဆာက္အဦးၾကီးေတြ…သာရွိျပီး…(လူ) ေတြမရွိသလုိ…ေဟာင္းေလာင္းၾကီးျဖစ္ေနမွာပါ….ယေန႔…ေနျပည္ေတာ္လိုေပါ႔
ဗိုလ္ခ်ဳပ္သန္းေရႊသာ… ေနျပည္ေတာ္ေဆာက္မဲ႔..(ေငြ) ေတြကို….(လွ်ပ္စစ္) ထုတ္လုပ္ေရးအတြက္….သာသံုးခဲ႔ရင္….တိုင္းျပည္ထူေထာင္ေရးအတြက္…. အလြန္တန္ဖိုးရွိခဲ႔မွာပါ….
Second Park Chung Hee ျဖစ္နုိင္တာေပါ႔
စီးပြားေရး…ထူေထာင္ဖို႔…Economic Infra Structures ေတြမရွိလို႔…မရပါဖူး…
(လူ) ေတြ..အလုပ္ရဖို႔… (လုပ္ငန္း) ေတြရွိရမယ္
(လုပ္ငန္း) ေတြရွိဖို႔…. လမ္းေတြရွိရမယ္… လွ်က္စစ္..မျပတ္ေအာင္ေပးႏုိင္ရမယ္
အေရးအၾကီးဆံုးက….skilled workers ေတြရွိရမယ္…
ဒါေတြ..မရွိပဲ….ဘယ္သူမွ… လာ.Invest မလုပ္ၾကပါဖူး…လာ Invest လုပ္ၾကလဲ..ခဏပဲ..(ရံႈး) ျပီး လံေျပးၾကမွာပါပဲဒါေတြျုဖစ္လာဖို႔က… Time အျပင္…
Correct & Proper Investment ေတြလုပ္ဖို႔လိုပါတယ္ ဒီလို… ျဖစ္ဖို႔က… စီးပြားေရး..တကယ္လုပ္ဖူးတဲ႔…
Seasoned experience hands ေတြလိုပါတယ္ …
က်ေနာ္တို႔..ဗမာေတြၾကားမွာ… တကယ္စီးပြာေရးကိုနားလည္တဲ႔ သူေတြ..အင္မတန္ရွားပါတယ္….
အမ်ားက..UN မွာ.. project monitoring… Supervisory role လုပ္လာခဲ႔တဲ႔ သူေတြက..မ်ားတာပါ…
Real work ကို..လက္ေတြ႔လုပ္လာခဲ႔ၾကတဲ႔…. real life experience သမားေတြ..မဟုတ္ပါဖူး
ဒါေပမဲ႔… ဘာမွမတတ္ပဲ…တတ္ေယာင္ကားလုပ္ေနၾကတဲ႔ ေဒါက္တုေတြနဲ႔ေတာ႔…. ေတာ္ေသးတာေပါ႔
က်ေနာ္႔အျမင္ကို… Honestly တင္ျပပါရေစ…
အမက… Singapore ကိုမွီရမယ္လို႔ေျပာလိုက္လို႔ထင္တယ္ အမရဲ႔…လူေတြက..သူ႔ထက္ငါ… မစားရ၀ခမန္း…Promise ေတြေပး… စိတ္ကူးယဥ္ျပီး
ေလလံုးထြားေနၾကတယ္ …သူတို႔ေျပတာေတြ..အားလံုးဟာ….(ထံုး) သုတ္ေနၾကတာပါအမေရ…
(ေငြ) တကယ္ရွိရင္…လည္း…
Correct Investment က… Infrastructure Investment သာျဖစ္သင္႔တယ္
ဥပမာ….အမတို႔ရဲ႔…First Priority should be Electricity sector…
တရုတ္ေတြဟာ… လုိအပ္ခ်က္ requirement ရဲ႔..၄ဆ ..Electricity Production ကိုလုပ္တာေတာင္
တကယ္…developed လုပ္ၾကေတာ႔… မေလာက္..ျဖစ္ခဲ႔ရတယ္…
တရုတ္၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ေဟာင္ Li Peng ရဲ႔သားနဲ႔သမီးက
Electricity Sector ကိုအုပ္စီးထားတာေၾကာင္႔
Funding အခက္အခဲ…မရွိခဲ႔ၾကဖူး….
There was some corruption but they did delivered the necessary power supply
Sequencing ရွိေပမဲ႔…. စီးပြားေရးဆိုတာ.. မီးခလုတ္လို…ခ်က္ခ်င္း..On& Off လုပ္လို႔မရပါဖူး…
You have to give time to harvest experienced hands…
လိုတဲ႔…ပိုက္ဆံက…Investment ကရွာတတ္ရင္…ခ်က္ခ်င္းရွာလို႔ရတယ္…
Required Experienced expertise ကခ်က္ခ်င္းရွာလို႔..မရႏုိင္ပါ…
ဒါေၾကာင္႔ ..လီကြမ္ယူးက… Foreign Investors ေတြကို Business ေတြထူေထာင္ခြင္႔ေပးျပီး
Technical Transfer ကို FORCED လုပ္ခဲ႔ရတယ္….
ဒီလို..FORCED လုပ္ႏုိင္ဖို႔….တကယ္႔လူေတာ္ေတြကို…Government မွာ… အလုပ္ခန္႔ျပီး…. Supervised လုပ္ေစရတယ္…
ဒါက..Singapore လီကြမ္ယူးရဲ႔..Model ပါ….
ေဒၚစုေရ…စိတ္ေတာ႔မဆိုးပါနဲ႔
အမ နားမွာ…ကပ္ဖါးရပ္ဖါးလုပ္ေနၾကတဲ႔
၀န္ၾကီး..၀န္ကေလး… ဗ်ဴရိုကရက္ေတြၾကားမွာ….
ေစတနာမွန္ျပီး…အနစ္နာခံခဲ႔ၾကတဲ႔…
လူေတာ္ေတြ…ဘယ္ႏွစ္ေယာက္ရွိပါသလဲ?
ဆင္ျဖဴေတာ္မွီျပီး.ၾကံစုတ္ေနၾကတဲ႕သူေတြမ်ားပါတယ္
တိုင္းျပည္ထူေထာင္ေရးမွာ….
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တစ္ေယာက္ထဲနဲ႔လည္းမရႏိုင္ပါဖူး လီကြမ္ယူးေရာ…တိန္ေလွ်ာက္ပိန္ပါ….
လူေတာ္ေတြ…ကိုရွာျပီး…(ခိုင္း) စားၾကတာပါ.
လူဆိုတာေလ…တေနရာမွာ (ေခ်ာ္) ေနေပမဲ႔
တျခားတေနရာမွာ..(ေတာ္) ေနတတ္ပါတယ္….
စပ္ေရႊသိုက္ရဲ႔သား..ဟန္ေညာင္ေရႊ…အေၾကာင္းနဲနဲေျပာခ်င္ပါတယ္
You must know I am a very strong NATIONALIST Maybe rather too strong for your taste (ကြဲ) ျပဲေနတဲ႔ …ရိုဟင္ဂ်ာေတြကို ေဆာ္ဒီမွာေခၚျပီး….ဆြဲေစ႔….ေပးလိုက္တာ…ဟန္….
I hate him for that…က်ေနာ္နဲ႔…Chiang Rai မွာေတြ႔ေတာ႔….You were wrong လုိ႔ေျပာေတာ႔… No..I was right တဲ႔ My feeling toward him was not positive But… ျငိမ္းခ်မ္းေရး..process မွာ…ေတြ႔ၾကေတာ႔ He was a totally different person….Because the Interest is now different
So called Rohingyar issue မွာ ..we are totally on the opposite sides
But in the case for PEACE and minorities issues our stands are similar to some extent
Because our Interests coincide, wanting PEACE for the country.
He is also a useful personality because he is an intellect and he understands the Western thinking procedures and process, so ALL Ethic leaders have to rely on his assistance and advice and above all they TRUSTED him because he is a SHAN.
As you know very well… TRUST is not an easy commodity.
You know more than anyone by now after leading the PEACE PROCESS.
(လူ) ဆိုတာ… တေနရာမွာ … ဆန္႔က်င္ဖက္ျဖစ္ေနေပမဲ႔…တျခားတေနရာမွာ…အလိုတူျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္
You are the Leader, you are the one who has to decide. We can only EXPRESS.
ေဒၚစုေရ..က်ေနာ္ကိုေတာ႔…ခြင္႔လႊတ္ပါ
က်ေနာ္ကအမနားမွာကပ္ေနၾကတဲ႔..လူမ်ားစုလို
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဆိုတာ ဒို႔..ဗိုလ္ခ်ဳပ္သမီး…
ဒို႔ေခါင္းေဆာင္…ဒီမိုကေရစီအိုင္ကြန္ လိပ္ေခါင္းထြက္ေအာင္…ေထာက္ခံရင္..ဒို႔တာ၀န္ေက်ျပီ က်န္တာ..အေမစု…လုပ္လိမ္႔မယ္ဆိုျပီး….
အေပၚယံ..ခ်စ္ၾကတဲ႔ ေ၀ေလေလ…ဒီမိုသမားေတြလို…
ဖါးလည္း….မဖါးတတ္သလို မ်က္စိမွတ္ျပီး….မွန္ပါ႔ဘုရားလို႔ထူးမဲ႔ ေလနဲ႔အတူ..ရိမ္းပါမဲ႔…လူစားမ်ိဳး..မဟုတ္ပါ….
My Love and My Loyalty is for my country, people and Buddhism My Goal is that I want to die peacefully without guilt Telling my father… I did my best I don’t have any desire for any thing Thus I have also lost my DRIVE …
ဒါေၾကာင္႔…က်ေနာ္ေပးႏုိင္တဲ႔…ေမြးေန႔လက္ေဆာင္ကေတာ႔ တိုင္းျပည္အေပၚထားတဲ႔ (ေစတနာ) ပါပဲ
က်ေနာ္ကေတာ႔က်န္တဲ႔သူေတြလို (မဖါး) တတ္တာ
အၾကိဳက္လိုက္မေျပာတတ္တာကိုေတာ႔ ခႊင္႔လႊတ္နားလည္ေပးပါ….လက္ခုပ္သံေတြၾကားမွာ..က်ေနာ္ရဲ႔ (ေ၀ဖန္သံ) ကို ငွက္ဆိုးထိုးသံလုိ..ခံစားရမဲ႔သူေတြရွိႏုိင္တယ္ဆိုတာကို (သိ) ပါတယ္….
I am just who I am…
I am very INDEPENDENT
And I don’t work well under autocratic rulers.
My desire is to go and write some where.
Wishing you a very Happy Birthday and I hope you can DELIVER for the country
May Lord Buddha bless you
Sincerely,
Bo Kyaw nyein
June 19th 2017
4:40 PM

Read more »

Sunday, October 15, 2017

Dr. Maran Ja Gun Galaw ai Amyu Sha Magam Langai Hpang Hkrat Mat Sai Kun? Tawn Da Kau Sana Kun?


Jawm Lang Ga Laika- Wunpawng Laika 
Nation Building hta ahkyak htum magam bungli langai gaw Jawm Lang ai Aga (Common Language) hte Jawm Lang ai Laika (Sh) Sinwa Laika re. Ndai masa hpe Dr. Ola Hanson gaw atsawm sha chye na wu ai hpe mu lu ai. 
Dr. Hanson aq shawng e du nga sai Sasana sara Dr. Cushing hte William Roberts ni gaw myen alphabet lang nna Jinghpaw Laika galaw ya sai. Hpa majaw nga yang dai aten hta laika lu sai Kayin, Mun, hte Sam ni a laika gaw myen alphabet (Pali & Sanskrit) hte ka da ai hkrai rai nga ai. Anhte kaw sasana sa a ni mung Kayin amyu sha ni law law rai nga ma ai. Dai majaw shawng nnan myen laika hkum hku nna Jinghpaw Laika galaw ya masai. 
Dai rai tim Sara Kaba Hanson bai du wa ai shaloi gaw myen laika hku nna Jinghpaw Wunpawng sha ni aq lam n mai ka ai law law mu hkrup u ai. Dai hte maren lani mi hta Amyu Langai Mungdan Langai hku nga pra sa wa na matu Myen Laika hku n re sha Roman Alphabet lang let Yawng jawm lang na laika Kachin Language hpe galaw ya sai.
1895 ning hta Jinghpaw Laika galaw ya ai shani gaw Kachin Nation Building gaw gap ai lam aq npawt nhpang gaw de da ya sai hte myen amyu ni hte san san re ai amyu re lam myit masin, hte minla jahkaq ya sai. 
1920 hta ka da ai Missionary Pioneers Among the Kachins nga ai laika hta “A Nation Born In A Day!” Mungdan Langai shangai chyinghkai wa na hpe myihtoi htoi nna ka da ai. Dai re ai majaw 1924 ning hta Rev. Lahpai Zau Tu, Hpaji Du Maran Robin ni woi awn nna Jinghpaw Wunpawng Sha ni hte Myen Amyu Sha ni hpe san san up hkang na matu hte Homerule (Madu Uphkang Mung) jaw na matu English kaw sa hpyi sai. Aga langai, Htunghkring langai hta myit hkrum ai lam aq mahtai re. Kachin Nation Building Npawt Nhpang hkrang pru wa sai. Jawm lang ai Laika (Sinwa laika) a matu mung masa myit hpaw wa ai lam rai nga ai.
Lai wa sai aten hta Duwa Htingbai Naw Awn mung Sinwa laika galaw na matu myit grai jasu lai wa sai. Sinwa ngu ai lachyum gaw Hkaq Sinwa ngu ai kaw na sa ai. Hkaq Sinwa ngu ai gaw Mare ting ja lu ai hka singgat hpe tsun ai. Mare ting jaq la mai ai hkahtung hpe tsun ai. Laika kanu hpung mi kaw na sha tinang sha, tinang manang a ga hte mai ka na matu ngu mayu ai rai nga ai. Rawang ga n chye ai wa mung, Sinwa laika a majaw Rawang laika hpe atsawm sha lu hti na matu re. Tsun mayu ai gaw Sinwa Laika shing nrai Jawm lang gaq laika, shing n rai Wunpawng Laika hpe yawng jawm lang yang Zaiwa ga chye yang Zaiwa laika alak mi n sharin ra sai. Shaga ai aga nbung tim Laika langai sha hpe jawm lang ai lam rai nga ai.
Ndai Sinwa laika hte seng nna Ningbaw Kaba Maran Brang Seng hpe Duwa Htingbai Naw Awn tsun dan nna, Ningbaw Kaba Brang Seng gaw gasi, gangau hte seng nna janmau lu da ai Dr. Maran Laq Raw hpe lit jaw nhtawn America na American linguists marai 6, Dr. Laq Raw hte rai yang marai sanit jawm galaw nna Hanson Jinghpaw laika hpe prat dep laika masa The International Phonetic Alphabet (IPA) hte jahkum shatsup nna Sinwa Laika shing n rai Wunpawng Laika hpe galaw sai. 
Dai hpang Rev. Dr. Maran Ja Gun mung ndai bungli hta shanglawm let Buga de nga ai Htunghking myit su Salang ni law law hte bawng jahkrup na Hanson a Laika hpe jahkum shatsup let Wunpawng Laika (sh) Sinwa Laika hpe aten jaw let woi awn sai. 
Ndai Wunpawng laika a matu PanK3 font hpe mung gyin shalat da sai. Ndai laika hpe Wunpawng Bawsang yawng jahkum nhtawm tang madung let 2001 March shata hta Jinghpaw Wunpawng amyu sha ni nga ai shara shagu hkan jai lang lu na matu Wunpawng laika sara tai wunkat hpe Mai Ja Yang mare, Sara Tai Hpaji Shalat Jawng kaw galaw lai wa sai. Bawsang shagu na htunghking hta woi awn ai ni, Ginjaw Hpaji Dap hte Ginwang Ginjaw shagu na hpaji du ni yawng hte Nawku hpung shagu na hpung a ningbaw ningla ni, ramma ni law law sa du sharin hkam la sai. Ndai wunkat hpe Dr. Maran Laq raw hte Rev. Dr. Maran Ja Gun ni woi awn sharin ya sai. 
Ndai Wunkat de sa wa ai Myitkyina mare na kasa ni jawn ai mawdaw Hilux gaw Loije Mare du hkyen ai shaloi dagup mat nna Tatkone Mare nga ai Salang Nhkum Hka gaw asak sum lai wa sai. Masha marai 10 jan hkalaq nbaq hkrum lai wa sai. Ndai wunkat hta sharin hkam la nga ai ni yawng mung Buga shara law law de sa du let sharin ya ai lam galaw lai wa sai. Nawng Nang Chyum Jawng htaq mung sara Lazing Tu, Rev. Ja Gun ni woi awn nna aja awaq sharin lai wa sai. 
Raitimung, dai aten na mung masa mabyin hte anhte Jinghpaw Wunpawng sha ni a lapran dawdan let shagrin ya na daru magam ahkan aya lu ai (Supreme Power) wuhpung n nga ai majaw anhte Jinghpaw Wupawng sha ni Baw Sang shagu jawm lang yang mai kaja dik Sinwa laika/Wunpawng laika gaw asak n hkrung mat sai. 
Lama na ndai Wunpawng Laika hpe asak lu jahkrung jai lang ai rai yang, nsen nem, tsaw atsawm sha chye hti mat na re. Grau nna dai ni pra wa ai brang ram, hkawn ram ni a matu nsen jaw jaw, lachyum hte hkrak chye hti mat na re. Dai hte maren kaga bawsang ni aq aga, laika hte seng nna aga sha sharin ra sana, alak mi laika san san n sharin ra na re. Ya gaw jawm lang ai Sinwa/Wunpawng Laika n nga ai majaw aga mung sharin ra, laika mung sharin ra rai nga ga ai. 
Dai ni ta tut bai hkrang shapraw yang n hpang hkrat shi na nhten? Dr. Maran Ja Gun gaw shi si wan a aten du hkra ndai bungli kaba hpe matut nna galaw na hpe grai myit katu shakut lai wa sai. Dai hte maren Linguistic hte Ph.D lu ai ni, Master ngut ai ni, Anthropology hta Master ngut ai ni anhte amyu htaq grai nga wa sai. Dai re ai majaw tinang amyu, tinang a mungdan ngang grin let shanglawt ai amyu tai na matu ndai magam bungli gaw ya jang ta tut hkrang shapraw ra ai magam bungli langai mi rai nga ai.
Daini na aten Kachin Nation Building hkrun lam hta Jinghpaw Wunpawng sha ni yawng Myusha dawnghkawn, Myusha mahkawn ni hpe amyu sha yawng jawm lang, masat masa galaw ai zawn amyu sha yawng kahkyin gumdin lu na matu ndai jawm lang ai laika Sinwa/Wunpawng laika hpe asak jahkrung na grai ahkyak nga ga ai law.
Palawng Naw Tawng.
LikeShow more reactions
Comment

Read more »

Thursday, October 12, 2017

"Prophetic vision for the Kachin youths in USA"

By Gum san Nsang
"USA kaw na Jinghpaw Wunpawng Ramma ni a matu Myihtoi Shingran" -- Duwa Nangzing La 
Ndai shingran laika hpe 1999 snr 2000 na USA-Kachin Family Camp hta Duwa Nangzing La, shi nan lakjat jaw ai shaloi garan ya ai re. Ndai laika ka aten hta USA ting hta Kachin amyu sha ni 200-300 daram sha naw nga ai. 
Tara Kasa Kaba Nangzing La gaw 2001 ning hta Madu Yesu hta yup pyaw mat tim, shi a numhtet ga ni gaw daini du hkra asak hkrung nga majaw ngai kyem da ai shaning law law rai sai. Ya USA hta e Jinghpaw Wunpawng amyu sha ni 4000 grup yin du nga sai majaw, yawng hkaja la yang kaja na re ngu majaw yawng hte garan kachyan dat ai.

Read more »

KBC Sasana Majen Je Shakut Shaja Lai Wa Sai Mungchying Sara Kaba Ni


Sara Kaba Rev. Dr. Maran Ja Gun tsun ai “Ningbaw Ningla langai mi a lam bai myit dum ai ngu ai gaw lachyum grai sung ai. Hpa majaw nga yang MYIT JASAT HKRINGHTAWNG jaw da ai majaw rai nga ai.” Anhte Jinghpaw Wunpawng sha ni hta mung Sasana majen je shakut shaja lai wa sai mung chying sara kaba ni law law nga lai wa sai. Dai ni ban prat nnan hta matut nna sasana hkringhtawng shachyaw lu na matu hte n gun bai la let sasana magam hta n gun dat sa wa ra nga ga ai. 
Dai re ai majaw Tsawra ai myit hte teng man ai ga hpe tsun nga let Dinghku Sasana kaw nna Maigan de, grau nna Kachin Diaspora missions hpe aja awaq majen je let Maigan du KBC hpung masha ni hpe zinlum ai masing kawn Maigan mungdan shara law law de Hkristu a sakse ni tai sa wa na aten rai sai. 
Rev. Lashi Naw
Rev. Lashi Naw gaw Manmaw mare Roberts sasana jawng sara re. 1917 hta lata mara hpung up hkam la nna Sasana sara ni e shangun ai hte maren Manmaw nna Sam mung Nbaw de sa nna majen je sai. Manmaw nna Namhkam du hkra kasha 2 hpe hkap hta hpai lang, sarajan gaw hkyep din pyi ndin ai sha lagaw hte (6) ya hkawm rai, sasana majen je hpang wa sai. Nbaw kaw laika sharing jawng mung hpaw hpang sai. Hkamkaja lam (tsi) hpaji lam hta mung woi awn rai nna makau grup yin mare kahtawng ni law law nat kau nna hpung shang wa sai. . Shi a shakut ai a majaw masha law nat kabai kau nna Yesu hpe tinang a hkye Madu ngu hkap la wa sai. Hpung masha ni law law hte kashu kasha ni hpaji chye nna galu kaba wa masai.
Rev. Labya De. 
Rev. Labya De gaw Nam Hkam mare kaw na rai nga ai. . Maymyo hpyen dap Jinghpaw seng kaw lani mi Lap mi lu nna bungli galaw nga ai kaw nna sara Hanson e shaga ai hte Namhkam kaw Dr. Hanson hpe Jinghpaw Chyum laika gale garum ai. Namhpaka de No. II mungkan majan ngut ai hpang Oct,1945 hta jawng wa hpaw nna sasana majen je sai hta grai awng dang sai. Jinghpaw Wunpawng ni law law hpung shang nna mi hpaw sai hte shi a kashu kasha ni mung hpaji chye, masha kaba byin wa masai.
Rev. Nhkum Zau Mai. 
Namhkam makau na Oilaw bum (Sinli du hte seng ai bum) na Kawng Lung du kasha re. Manmaw hte Namhkam jawng ni hta lung nna sara tai jawng mung awng la sai wa re. Sarajan gaw sam num re. 1919-ning hta Mungmau de jawng hpaw hpang nna majen je sai. Dai hpang Insein Myen chyum jawng mung lung la nna Munmau de bai wa shakut sai. Shi a shakut shaja sasana majen je ai majaw mare kahtawng ni law law kaw na Jinghpaw Wunpawng amyu sha ni hpung shang masai. Kasha ni hpaji grai kung ai hte du kaba/sarama kaba ni tai wa sai..
Rev. Lahtaw Gam.
Sara kaba Lahtaw Gam gaw Namhpaka, Hkalik kahtawng na re. Kaji aten hta Manmaw kaw jawng lung sai. Dai hpang Insein Myen Chyum Jawng de special jawngma hku lung la u ai. Mung Ji Hpung Up tai let sasana majen je sai. 2nd Kachin Rifle a Hpung up, Kutkai Hpung Up (Mungji hpung up tai let), Dumbang Hpung up, Kutkai Chyum Jawng sara, Myitkyina Ginwang a K/S dap hpa-awn, 1977 Jaw Masat hta Gaw Gap Hpa-awn etc.. tai sai. Campaign hkawm let sasana majen je grai woi je sai hte KBC a Hanson Htang Dip Gawng byin tai hkra hta n-ga KBC magma gun ni a providence Fund woi hpang sai. 
KBC a Labau hta Sara kaba Rev. Lahtaw Gam woi awn ai Nampaka La hpung ni gaw hpaji hpe tsaw ai hte amyu sha hpaji lam a kasi kaja hkringhtawng jaw da sai. Shanhte hkai da sai hpaji asi ni gaw Dr. Gam Seng Shae (Wunpawng sha ni hta shawng nnan na Ga Shaka Ningnan Chyum hpaji munu Ph.D), Dr. Maran La Raw (Wunpawng sha ni hta shawng nnan shinggan hpaji munu Ph.D), Dr. Lahtaw Gum Se (KTCS jawng up Usa), Sr. Kaba Hkangda Brang Gam (KTC Kutkai Jawng Up Usa, 7 Stars-KIA), Dr. La Wu (Lisu Chyumjawng Up Usa), Dr. Joshua Young (MBC Amu Madu Usa), Srm Kaba Lahtaw Ja Tawng (Lahta Tsang Jawng Up/Hpaji Du Usa), Dr. Seng Tawng (Tsidu/KTCS Trustee Nigbaw Usa), Dr. Lashi Labya Je Naw (Tsidu), Dr. Maran Ja Gun (KTCS Hpaji Up Usa) hte kaga law law amyu a, hpung a ningbaw ningla ni hpe shangai shapraw dat sai. Dai majaw Sara kaba Lahtaw Gam gaw Hpaji sasana majen je ai ningshawng mung rai nga ai law.
Bai hkringhtawng shachyaw ra ai lam ni:-
1. Ndai chyeju madu sara kaba ni yawng gaw tinang a akyu ntam ai sha kaja wa nan grai ap nawng ai ni re.
2. Shanhte a sasana majen je ai hta wenyi lam hta jan nna hpaji lam, hkai rem lam, hkam kaja lam ni the kaga machye machyang lam ni hta mung grai woi myi jahpaw ma ai.
3. Jinghpaw Chyum Laika Jawng garai n lu ai aten hta Sasana sara kaba ni e sharin ya ai hpe kang ka let sharin la nna hpung woi majen je nga ma ai. Nkau mi gaw Insein Myen Chyum jawng lung la lu nga ma ai. 
4. Kasha kashu ni hpe mung laika hpaji lam hta grai shakut ya ma ai. Nkau mi a kasha/kashu ni gaw masha law law hpe woi awn ai hte ningbaw ningla ni tai wa lu ai hpe mu lu nga ai. 
5. Hpung masha ni hpe gawan katsan ai hta grai n-gun dat ma ai. Lachyen ginhka nrai ai. Yesu a tsawra myit hpe madung dat ai. 
Daini anhte KBC hpung masha ni mung ndai shawng numshawn shaw majen je ai sara kaba ni galaw ai magam bungli ni hpe bai myit dum let shanhte jaw da ai sasana hkringhtawng hpe shachyaw let Tsawra ai myit hte teng man ai ga hpe tsun nga let Dinghku Sasana kaw nna Maigan de, grau nna Kachin Diaspora missions hpe aja awaq majen je let Maigan du KBC hpung masha ni hpe zinlum ai masing kawn Maigan mungdan shara law law de Sasana majen je let Hkristu a sakse ni tai wa saga law.
Mahta ai:-
- Rev. Dr. Saga Hkyen Naw a Lakjet
- Herman G. Tegenfeldt, A Century of Growth: The Kachin Baptist Church of Burma.  
-Gustaf A. Sword, Come What May.
- Rev. Marip Awng La - KBC Labau 
- Dr. Hpauyam Tu Htang (Nawku hpung Hpaji Ginra Lithkam) hte Sanhtai, KTC Alumni News Vol (1), 2014.
-Sara Myitung Sut Nau, Ja hte Lungseng Jubeli

Read more »